Navapp Yazılım
24 Sep
24Sep

Business Central ile İzlenebilirlik, Kalite ve Reçete Yönetimi

Kimya ERP yazılımı, kimyasal üretim ve dağıtım yapan işletmelerin hammadde tedarikinden sevkiyata kadar tüm süreçlerini lot bazlı izlenebilirlik, tehlikeli madde depolama koşulları, parti bazlı kalite analizi, reçete ve maliyet yönetimi tek veri tabanında toplayan sistemdir. Microsoft, kimyasal ve medikal tedarik alanında ürün hareketlerinin izlenmesini yasal bir zorunluluk olarak tanımlar ve Business Central'ı bu izlenebilirliği taşıyacak bir çekirdek olarak konumlandırır.


Kimya sanayinde ERP'yi zorlaştıran nedir?

  • Parti bazlı kalite: Her üretim partisinin analiz sertifikası (CoA) ile eşleşmesi gerekir; parti kalitesi müşteriye göre kabul edilebilir veya edilemez.
  • Tehlikeli madde saklama: Yanıcı, aşındırıcı veya sıcaklık hassasiyeti olan ürünler ayrı alanlarda tutulmalıdır.
  • Yoğun ithalat: Hammaddenin büyük bölümü ithal olduğu için navlun, gümrük ve kur farkı maliyeti doğrudan kârlılığı belirler.
  • Fason proses: Öğütme, karıştırma, dolum gibi adımlar dışarıya verilebilir.
  • Sürdürülebilirlik raporlaması: AB'ye ihracat yapan üreticiler için emisyon verisinin kayıt altına alınması giderek zorunlu hale geliyor.

Business Central kimya sektörüne hangi çözümleri sunuyor?

1. Lot bazlı izlenebilirlik ve geri izleme

Microsoft'un tasarım dokümantasyonunda belirtildiği gibi, bir ürünün işlem akışının izlenmesi kimyasal tedarik işinde yasal bir gerekliliktir ve Business Central bu izlenebilirlik için uygulama genelinde çalışan bir altyapı sunar. Lot numarası, son kullanma tarihi ve paket numarası; satınalma, üretim, transfer ve satış belgelerinde taşınır. Öğe İzleme (Item Tracing) ile bir parti, kaynağından kullanımına ve kullanımından kaynağına doğru izlenir.

2. Kalite denetimi ve uygunsuz parti yönetimi

Microsoft'un Kalite Yönetimi eklentisiyle:

  • Mal kabulde, üretim çıktısında veya depo hareketinde otomatik denetim açılır,
  • İş kuyruğu (job queue) ile periyodik denetimler planlanabilir,
  • Ölçüm alanları ve geçti/kaldı eşikleri içeren denetim şablonları kullanılır,
  • Sonuç "FAIL" olduğunda iş akışı devreye girerek lotu bloke eder, ürünü karantina rafına taşır, imha için negatif düzeltme yapar veya tedarikçiye iade oluşturur,
  • Bloke edilen lot için Lot No. Bilgi Kartı açılarak izleme kaydı tutulur.

Denetlenmemiş malzemenin yanlışlıkla üretime girmesini engelleyen "önce bloke et, geçerse aç" senaryosu Microsoft'un örnek yapılandırmaları arasında yer alır.

3. Tehlikeli madde ve özel saklama koşulu

Gelişmiş depo yapılandırmasında depo sınıf kodları (warehouse class codes); ürünlere, raflara ve bölgelere atanır. Microsoft dokümantasyonu, mal kabul bölgesindeki ürünlerin "dondurulmuş", "tehlikeli" veya başka bir sınıf olarak saklanabileceğini örnek verir. Raf tipleri (bin type) ile bir rafın yalnızca belirli işlemler için kullanılması zorlanır; örneğin QC tipindeki raflara yalnızca hareket yapılabilir. Yönlendirilmiş yerleştirme ve toplama devredeyken sistem, raf kapasitesi ve ağırlık kısıtlarını da dikkate alır.

4. Reçete, fantom reçete ve fire

Üretim reçetesi (production BOM) bileşenleri, rota operasyonları, iş/makine merkezleri kapasiteyi tanımlar. Ara karışımlar fantom reçete olarak kurulduğunda, üretim emri açıldığında otomatik olarak alt bileşenlerine ayrılır. Üretim günlüğü üzerinden tüketim, çıktı, fire (scrap) ve operasyon süresi kaydedilir.

5. İthal hammaddede gerçek maliyet

Kalem masrafı (item charge) ile navlun, gümrük vergisi, sigorta ve elleçleme bedelleri ilgili mal kabul satırlarına dağıtılır. Böylece stok değeri ve satılan malın maliyeti, fatura fiyatı yerine gerçek ithal maliyeti üzerinden oluşur.

6. Sürdürülebilirlik ve emisyon takibi

Business Central'ın Sürdürülebilirlik Yönetimi özellikleri, GHG Protokolü'ne göre Kapsam 1, 2 ve 3 emisyonlarını izler. Sürdürülebilirlik günlükleri, genel günlükler veya satınalma belgeleri üzerinden emisyon, su ve atık yoğunluğu verisi kaydedilir; tüm gazlar formüllerle CO2 eşdeğerine (CO2e) dönüştürülür ve sürdürülebilirlik defterine işlenir. Veriler boyutlara göre analiz edilebilir, hedef ve karne (scorecard) tanımlanabilir. Microsoft bu yapıyı AB'nin CSRD direktifi ve diğer ESG standartlarına uyum için bir temel olarak konumlandırır.


Navapp katmanı: Türkiye'de kimya işletmesi ne ister?

  • e-Dönüşüm: e-Fatura, e-Arşiv, e-İrsaliye, e-Defter, e-Mutabakat
  • Tevkifat ve stopaj yönetimi ile mevzuata uyumlu rapor seti
  • Dört kur türü takibi (Döviz Alış / Satış / Efektif Alış / Efektif Satış) ve TCMB'den otomatik kur çekimi — ithalat ağırlıklı kimya işletmeleri için kritik
  • Belge dövizi geliştirmesi: fiyat döviz cinsinden, fatura TL olarak
  • Teminat mektubu yönetimi, çek/senet modülü, ödeme planı
  • Kurumsal Satınalma Yönetimi ile talep–teklif–onay zinciri
  • El Terminali ile raf, sayım ve sevkiyat operasyonu
  • Kalite Yönetimi çözümü

Sıkça Sorulan Sorular

Business Central kimya sektöründe parti (lot) bazlı analiz sonuçlarını tutabilir mi?

Evet. Kalite Yönetimi eklentisiyle denetim şablonlarında ölçüm alanları ve geçti/kaldı kriterleri tanımlanır; sonuçlar lot ile ilişkilendirilir ve uygunsuz partiler otomatik olarak bloke edilebilir.

Tehlikeli kimyasalların ayrı alanda saklanması sistemde zorlanabilir mi?

Evet. Depo sınıf kodları ürünlere, bölgelere ve raflara atanır; yerleştirme önerileri bu sınıflara göre yapılır. Raf tipleriyle belirli rafların yalnızca belirli işlemlerde kullanılması sağlanır.

Kimya üretimi için hangi Business Central lisansı gerekir?Üretim Yönetimi modülü yalnızca Premium pakette bulunur. Reçeteli üretim yapan kimya işletmeleri Premium lisansı tercih etmelidir.

İthal hammaddenin gümrük ve navlun maliyeti stok maliyetine nasıl yansır?

Kalem masrafı özelliğiyle bu bedeller mal kabul satırlarına dağıtılır ve ürünün gerçek maliyeti (landed cost) hesaplanır.

Emisyon verisi ERP içinde toplanabilir mi?

Evet. Sürdürülebilirlik Yönetimi ile Kapsam 1-2-3 emisyonları, su ve atık yoğunluğu kaydedilir, CO2e'ye dönüştürülür ve raporlanır.


Kimya operasyonunuzu izlenebilir hale getirin. → Canlı Demo Talep Edin